ProRail gebruikt vernieuwend cameratoezicht om het spoor veilig en betrouwbaar te houden

ProRail vernieuwt in 2026 in totaal 288 camera’s langs het spoor en vervangt ze door slimme exemplaren. Daarnaast testen we drones die zelfstandig kunnen vliegen en beelden analyseren. Deze moderne vormen van cameratoezicht helpen om incidenten sneller te signaleren en te voorkomen. Dat vergroot de veiligheid op en rond het spoor en vermindert storingen en vertragingen.

Slim toezicht werkt, en dat is bewezen

Slimme camera’s maken het mogelijk om sneller in te grijpen bij gevaarlijke situaties. Denk aan mensen die het spoor betreden, stilgevallen voertuigen bij overwegen, koperdiefstal of vandalisme. Onderzoek toont aan dat het aantal zelfdodingen op het spoor met 45 procent afneemt op locaties waar fysieke maatregelen worden gecombineerd met cameratoezicht. Dat vergroot de veiligheid voor iedereen en verkleint de kans op langdurige verstoringen van het treinverkeer.

In de Smart Monitoring Room houden collega’s dag en nacht toezicht op de camerabeelden. Op een grote videowall zien zij continu livebeelden van zogenoemde hotspots, locaties waar vaker incidenten plaatsvinden of waar extra aandacht nodig is. Daarnaast komen meldingen van slimme camera’s binnen op aparte schermen. Met behulp van AI toepassingen herkennen deze systemen ongewenste situaties. De technologie wordt steeds nauwkeuriger. Beeldherkenningssoftware kan bijvoorbeeld vaststellen of een persoon of voertuig een bepaalde grens passeert of stilstaat. Tegelijk kan het systeem herkennen of iemand een oranje veiligheidsvest en helm draagt, zodat duidelijk is dat het om werkzaamheden gaat.

Als dat nodig is, waarschuwt de Smart Monitoring Room de Meldkamer Spoor. Die kan vervolgens machinisten informeren of de politie of incidentenbestrijders inschakelen. Zo kunnen problemen vaak worden voorkomen of sneller worden opgelost.

Ook drones leveren extra ogen

Naast vaste en mobiele camera’s onderzoekt ProRail hoe drones kunnen bijdragen aan een betrouwbaar spoor. Deze vliegende camera’s kunnen zelfstandig een vooraf ingesteld gebied afleggen. Met behulp van AI signaleren ze afwijkingen, zoals openstaande hekken, beschadigde afrasteringen of personen op plekken waar zij niet mogen zijn. Ook kunnen ze aangeven waar onderhoud nodig is.

Tijdens proeven op de Maasvlakte bleek dat drones snel overzicht geven over grote spoorgebieden. Dat is waardevol bij incidenten en helpt om storingen te voorkomen. De eerste resultaten zijn veelbelovend. In Frankrijk en België worden drones al ingezet voor spoorinspecties. In Nederland is de wet en regelgeving strenger dan de Europese regels, waardoor het nog lastig is om drones over langere afstanden te laten vliegen.

Nog meer winst mogelijk

De uitbreiding van het cameratoezicht is een belangrijke stap, maar gebeurt nu nog op beperkte schaal. Op snelwegen hangt bijvoorbeeld om de paar honderd meter een camera. Langs het spoor liggen nog kansen om het toezicht verder uit te breiden.

ProRail zou het aantal slimme camera’s het liefst minstens verdubbelen. Ook drones kunnen helpen om het spoor nog veiliger en betrouwbaarder te maken. Dat vraagt extra investeringen, maar levert veel op, minder storingen, minder hinder voor reizigers en meer veiligheid voor iedereen die met het spoor te maken heeft.

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten over zelfdoding helpt en kan anoniem via de chat op 113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113 (gratis). Bereikbaar 24 uur per dag, 7 dagen per week.