Sweco, TwynstraGudde en Studio Bereikbaar ontwikkelen de strategie voor de Nedersaksenlijn

Hoe levert een nieuwe spoorlijn meer op dan kortere reistijden? Die vraag staat centraal in de ontwikkelstrategie voor de gebieden langs de Nedersaksenlijn. Sweco, TwynstraGudde en Studio Bereikbaar werken deze strategie uit. Dat doen zij samen met gemeenten, inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. En in opdracht van het programmabureau gebiedsontwikkeling Nedersaksenlijn, waar de gemeenten en provincies langs de lijn samen met het Rijk werken aan de toekomst van het gebied.

De opgave: bereikbaarheid als middel

De Nedersaksenlijn versterkt de verbinding tussen 13 gemeenten en drie provincies en verbindt een achterland met 1,3 miljoen inwoners en 650.000 werknemers. Daarbij maakt de lijn beter woon-werkverkeer morgen in belangrijke sectoren, zoals de zorg, de maakindustrie en de technologie. De corridor beslaat Groningen, Drenthe, Overijssel en de Duits-Nederlandse grensregio. Bereikbaarheid is daarbij een middel, geen doel op zich. Het effect hangt af van keuzes over woningbouw, arbeidsmarkt, voorzieningen, landschap en de inrichting van stationsomgevingen. De ontwikkelstrategie brengt die samenhang in beeld en geeft richting aan de vervolgstappen.

De aanpak: vertrekken vanuit de regio

De kansen verschillen per gebied. Een stationsomgeving vraagt iets anders dan een kern op tien kilometer afstand. Daarom bouwt het consortium voort op de lokale context en identiteit van elk gebied. De Nedersaksische identiteit en de samenwerking met de Duitse buren zijn een vertrekpunt.

Brede welvaart is de toets. De vraag is dus niet alleen wat de lijn economisch oplevert. Het gaat ook om onderwijs, zorg, leefomgeving en perspectief voor jongeren. Het consortium combineert ontwerpend onderzoek en co-creatie met inwoners. Zo ontstaan toekomstbeelden die aansluiten bij de praktijk.

Samenhang met de MIRT-verkenning

Het ministerie van IenW en ProRail onderzoeken het spoor in de MIRT-verkenning. De ontwikkelstrategie hoort bij de gebiedsontwikkeling van provincies, gemeenten en het Rijk. Beide sporen lopen gelijk op. De strategie wordt gespiegeld aan de kansrijke oplossingen uit de MIRT-verkenning.

Meer dan een spoorverbinding

Maaike Stoop, projectleider bij Sweco: "De Nedersaksenlijn gaat over meer dan een spoorverbinding. Het gaat om de vraag hoe we mensen, kennis, werk en voorzieningen beter met elkaar verbinden. Door samen met de regio te kijken naar wat er nodig is, kunnen we bereikbaarheid laten bijdragen aan brede welvaart en sterke gemeenschappen."

Het consortium

• Sweco: integrale gebiedsontwikkeling, ontwerpend onderzoek, ruimtelijke strategie en economische ontwikkeling.
• TwynstraGudde: programmamanagement, governance en publiek-private samenwerking.
• Studio Bereikbaar: samenhang tussen bereikbaarheid en ruimtelijke ontwikkeling. Eerder betrokken bij de visie op de Nedersaksenlijn.
• MUST: toekomstbeelden met aandacht voor rechtvaardigheid, natuurlijke systemen en lokale identiteit.
• Afdeling Buitengewone Zaken: social design en co-creatie. Vertaalt lokale behoeften naar uitvoerbare bouwstenen.